Προπτυχιακές Σπουδές

Αρχιτεκτόνων Μηχανικών Πολυτεχνείου Κρήτης

Εισαγωγή στην Αρχιτεκτονική Σκέψη 2

Διδακτικές Μονάδες: 4

Έτος - Εξάμηνο 1° Έτος - 2° Εξάμηνο
ΚατηγορίαΥποχρεωτικό
Τομέας Τομέας Αρχιτεκτονικού Σχεδιασμού, Αποκατάστασης και Επανάχρησης Μνημείων και Αρχιτεκτονικής Τοπίου
Προαπαιτούμενα
Είδος ΔιδασκαλίαςΘεωρητικό
Διδάσκοντες:
Συντονιστής:
Α. Μουτσόπουλος
Α. Μουτσόπουλος
Γλώσσα διδασκαλίαςΕλληνική

Αντικείμενο Μαθήματος - Εκπαιδευτικοί Στόχοι:

Το μάθημα επιχειρεί να καταστήσει  κατανοητή τη συμβολή της θεωρητικής γνώσης και της συγκροτημένης σκέψης στην συνθετική προσέγγιση του σχεδιασμού. Κύριο εκπαιδευτικό στόχο αποτελεί η εύληπτη αναφορά στον τρόπο προσέγγισης του αρχιτεκτονικού προβλήματος και των ποικίλων παραμέτρων του.

Έμφαση  δίδεται πρωταρχικά  στο «πώς σκέπτομαι για την Αρχιτεκτονική» προκειμένου να αντιμετωπίσω την πολυπλοκότητά της και δευτερευόντως στο «πώς κρίνω το αρχιτεκτόνημα» επί τη βάσει των θεμελιωδών παραμέτρων του. Μεγάλη βαρύτητα δίδεται επίσης στην ευρύτερη θεωρητική προετοιμασία, σε συνδυασμό με την διεύρυνση της καλλιέργειας και την κατανόηση του κοινωνικού ρόλου της αρχιτεκτονικής. Οι ενότητες του μαθήματος συμπληρώνουν το παράλληλο μάθημα Αρχιτεκτονικού Σχεδιασμού 2, το οποίο αποτελεί το πεδίο της πρακτικής εφαρμογής τους.

Το βασικό μέσο της αλληλοσυμπλήρωσης αυτής αποτελούν οι διαλέξεις με συγκεκριμένες θεματικές, που προσεγγίζουν κεντρικά θέματα προς συζήτηση και προβληματισμό, με τα οποία οι φοιτητές θα έρθουν αντιμέτωποι στα πρώτα βήματα της επαφής τους με  την αρχιτεκτονική σύνθεση.

 

Ειδικότερα, το μάθημα προσβλέπει:

1. Στην εξοικείωση με τις κύριες παραμέτρους του Αρχιτεκτονικού Σχεδιασμού, εξετάζοντάς τες αυτόνομα, με σκοπό ο φοιτητής να μάθει να επεξεργάζεται τα εργαλεία  για την συνθετική προσέγγιση αλλά και την ανάγνωση, κατανόηση και τεκμηριωμένη κρίση του αρχιτεκτονικού έργου,

2. Στην ανάπτυξη της ευαισθησίας και υπευθυνότητας σε σχέση με θέματα αυξημένης κοινωνικής σημασίας αρχιτεκτονικού ενδιαφέροντος

3. Στην κατανόηση του κοινωνικού ρόλου της Αρχιτεκτονικής (η πόλη και ο δημόσιος χώρος, το φυσικό περιβάλλον, η αρχιτεκτονική κληρονομιά, η ταυτότητα κ.λπ.)

4. Στην διεύρυνση της καλλιέργειας μέσα από την εξοικείωση με άλλους δημιουργικούς τομείς και τη συνειδητοποίηση κοινών τόπων σε σχέση τόσο με την συνθετική διαδικασία, όσο και με την ανάπτυξη της φαντασίας έξω από στερεότυπα.

5. Στην άσκηση στον γραπτό και προφορικό αρχιτεκτονικό λόγο, την εξάσκηση στο γρήγορο σκίτσο ως συνθετικό εργαλείο και την ανάπτυξη της παρατηρητικότητας.

6. Στην παρότρυνση για  ενεργό συμμετοχή και την αντιμετώπιση της αγοραφοβίας.

Περιεχόμενο μαθήματος: 

Το μάθημα περιλαμβάνει τις έξης τρεις διακριτές αλλά αλληλένδετες ενότητες:

Α. Βασικές παράμετροι του Αρχιτεκτονικού Σχεδιασμού.

Εξοικείωση με τις παραμέτρους που παρουσιάζονται και αναλύονται στο μάθημα μέσα από :

1. Μια διάλεξη για κάθε παράμετρο

2. Διαλογική συζήτηση πριν και μετά από την διάλεξη

3. Εξέταση των παραμέτρων αυτών στην ανάλυση και σύγκριση δύο αρχιτεκτονικών έργων (άσκηση εξαμήνου)

Β. Ο κοινωνικός ρόλος και οι ευθύνες του Αρχιτέκτονα.

1.Ανοικτή μαιευτική  συζήτηση για θέματα της επικαιρότητας σε σχέση με το αστικό και φυσικό περιβάλλον κλπ. προβλήματα της Ελληνικής πραγματικότητας και προβληματισμός για τον ρόλο της Αρχιτεκτονικής και του Αρχιτέκτονα σε σχέση με αυτά.

2.Σταδιακη καταγραφή των προκυπτουσών διαπιστώσεων από τη συζήτηση στον πίνακα, ως κοινή συνισταμένη της όλης διαδικασίας.

3.Ανάγνωση  και σχολιασμός σχετικού επιλεγμένου άρθρου από τον ημερήσιο η περιοδικό τύπο κλπ.

Γ. Η σχέση της Αρχιτεκτονικής με άλλες Τέχνες (ποίηση, λογοτεχνία, φωτογραφία, χορός, μουσική, ζωγραφική, γλυπτική, σύγχρονες παρεμβάσεις όπως εγκαταστάσεις, δρώμενα κλπ.)

1. Σχολιασμός σε ανοικτή συζήτηση και αναζήτηση συνθετικών αρχών σε επιλεγμένο έργο όπως ποίημα, φωτογραφία, χορογραφία, μουσικό έργο κ.λπ.

2.Προσπαθεια «μετάφρασης» των συνθετικών του αρχών σε χωρική γλωσσά με την χρήση βασικών δομικών στοιχείων (τοίχος, κολώνα, άξονας, οριζόντιο επίπεδο, συμμετρία-ασυμμετρία, κίνηση-στάση κ.λπ.)

3.Εκπόνηση γρήγορου σκίτσου της προκύπτουσας τρισδιάστατης συνθετικής δομής.

4.Σχολιασμός των σκίτσων κάθε μαθήματος κατά το επόμενο και ιδιαίτερα των πλέον επιτυχών.

Σε σχέση με την Εισαγωγή στην Αρχιτεκτονική Σκέψη 1, κατά το δεύτερο εξάμηνο του μαθήματος  επιλέγονται θέματα αυξημένης δυσκολίας και πολυπλοκότητας  για τις τρεις ενότητες του μαθήματος και που προϋποθέτουν την εμπειρία του πρώτου.

Έτσι στην ενότητα Α παρουσιάζονται παράμετροι μεγαλύτερης συνθετότητας, στην ενότητα Β θέματα της επικαιρότητας μεγαλύτερης κλίμακας και σημασίας και στην ενότητα Γ έργα τεχνών των οποίων η ανάγνωση προϋποθέτει την αποκτηθείσα στο 1ο εξάμηνο  σχετική εξοικείωση.

Παράλληλα ενθαρρύνεται πλέον η ανάληψη πρωτοβουλιών από τους φοιτητές του έτους (αλλά και άλλων ετών που έχουν ολοκληρώσει το μάθημα) για την  από μέρους τους ανάληψη της ευθύνης συντονισμού και αντιμετώπισης  μιας από τις  ενότητες Β η Γ του μαθήματος ή και ολόκληρου του τελευταίου μαθήματος σε ανακεφαλαίωση των προηγηθέντων με αναφορά σε επιλεγόμενο έργο.

 

ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΕΝΟΤΗΤΕΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

Genius Loci. Μεταγραφή και μετασχηματισμός της παράδοσης

Ένταξη στο περιβάλλον

Η πορεία στην αρχιτεκτονική σύνθεση

Η Λειτουργία στην κατοικία

Διαμπερότητα και θέα

Αρχιτεκτονική του “εγώ” vs Αρχιτεκτονική του “εμείς”

Βιοκλιματική προσέγγιση

Αρχιτεκτονική και πόλη

Αρχιτεκτονική και χρόνος

Eννοιακή vs μορφική πολυπλοκότητα

Διαμόρφωση συλλογικών και ατομικών χώρων

 

Παραδοτέα

Οι φοιτητές καλούνται

1. να αναλύσουν και να συγκρίνουν δύο κτίρια που θα επιλέξουν σε συνεργασία με τους διδάσκοντες,  βάσει των θεματικών ενοτήτων των διαλέξεων. Τα κτίρια πρέπει να αναλυθούν, με σκοπό να ανακεφαλαιωθεί το σύνολο των συζητήσεων που έγιναν κατά τη διάρκεια του εξαμήνου.

Μεγάλη βαρύτητα δίδεται στην ανάλυση των κτιρίων με διαγράμματα και σκίτσα που   τεκμηριώνουν τις θέσεις του φοιτητή. Το κείμενο της εργασίας  είναι έκτασης 1500-2000 λέξεων περίπου.

2.να παρουσιάσουν ένα «ημερολόγιο πτήσης», δηλαδή ένα τεύχος με τα σκίτσα και τις σημειώσεις του μαθήματος, ώστε να αξιολογηθεί η ικανότητα καταγραφής και εμπέδωσης της αρχιτεκτονικής πληροφορίας.

3.να συμμετάσχουν σε γραπτή εξέταση με αντικείμενο τον σχολιασμό ενός αρχιτεκτονικού έργου που παρουσιάζεται με φωτογραφίες και κατόψεις. Οι φοιτητές καλούνται να εντοπίσουν τα σημεία λήψης των φωτογραφιών. να σχεδιάσουν μια σκαριφηματική τομή  και να  αναλύσουν το έργο σε σχέση με τις ενότητες των διαλέξεων, κυρίως μέσω  σκίτσων ( διαγράμματα συνθετικών ενοτήτων και λειτουργιών, σχέσεις κ.λπ.), αλλά και  γραπτού λόγου.

Εκπαιδευτικό ΥλικόΑνάρτηση οπτικού υλικού στην πλατφόρμα Eclass
Προτεινόμενα Συγγράμματα και βιβλιογραφία  
  1. Le Corbusier, Για μια Αρχιτεκτονική, Εκκρεμές, Αθήνα 2004
  2. Δ. Φατούρος, Ένα συντακτικό της αρχιτεκτονικής σύνθεσης, Επίκεντρο, Θεσσαλονίκη 2007
 
Τρόπος αξιολόγησης φοιτητού - Εξέταση

Εργασία (50%)

Γραπτό εξετάσεων (40%)

Παράδοση «ημερολογίου πτήσης» (10%)

© Πολυτεχνείο Κρήτης 2016